سخن روز

سخن روز

امام علي (ع): علم قدرت است؛ هر كس آن را به چنگ آورد مى‏تواند قدرتمندى و قدرت‏نمايى كند و هر كسى كه اين اقتدار را به دست نياورد، بر او غلبه خواهد شد
شرایط احراز استعدادهای برتر و نخبگی مشاهده در قالب پی دی اف چاپ فرستادن به ایمیل

آيين نامه احراز استعدادهاي برتر و نخبگي

مصوب پانصد و هشتاد و نهمين جلسه مورخ 14 / 06 / 1385 شوراي عالي انقلاب فرهنگي

تاريخ ابلاغ: 05 / 07 / 1385 شماره ابلاغ: 2894 /دش

 

مقدمه

به منظور تحقق بخشيدن به تأكيد مقام معظم رهبري در «استفاده صحيح و مناسب از ظرفيت هاي علمي نخبگان در راستاي توسعة همه جانبة كشور » و در اجراي مادة 4 اساسنامه بنياد ملي نخبگان دربارة «تعريف نخبه و احراز استعدادهاي برتر و نخبگي افراد » آيين نامه احراز استعدادهاي برتر و نخبگي تصويب مي شود.
در اين آيين نامه «بنياد ملي نخبگان كشور » به اختصار «بنياد » و دو وزارتخانة «علوم، تحقيقات و فناوري » و «بهداشت، درمان و آموزش پزشكي به اختصار «وزارتين علوم و بهداشت » ناميده مي شود.

ماده 1 هدف
منطقي كردن و تعريف شاخ صهاي علمي، استانداردسازي معيارها و فرايندهاي شناسايي و معرفي نخبگان و استعدادهاي برتر هر بخش.

ماده 2 تعريف نخبه و استعداد برتر

2-1 «نخبه » به استناد ماده 4 اساسنامه بنياد به فرد برجسته و كارآمدي اطلاق م يشود كه اثرگذاري وي در توليد و گسترش علم و هنر و فناوري و فرهنگ سازي و مديريت كشور محسوس باشد و هوش، خلاقيت، كارآفريني و نبوغ فكري وي در راستاي توليد و گسترش دانش و نوآوري، موجب سرعت بخشيدن به رشد و توسعه علمي و اعتلاي جامعه انساني كشور گردد.
2-2 «استعداد برتر » به فردي اطلاق م يشود كه به صورت بالقوه نخبه بوده ولي هنوز زمين ههاي لازم براي شناسايي كامل و يا بروز استعدادهاي ويژه او فراهم نشده است.
تبصره 1: تعاريف فوق شامل استعدادهاي برتر و نخبگان بخشهاي مختلف از قبيل علمي و فناوري، آموزشي، فرهنگي، اجتماعي، هنري و مديريتي مي باشد.
تبصره 2: تعريف و شرايط احراز نابغگي و نحوه حمايت از نوابغ توسط بنياد پيشنهاد و پس از تصويب هيات امناء به تصويب شوراي عالي انقلاب فرهنگي مي رسد.
تبصره 3: استعداد برتر و نخبگي يك فرآيند پويا است و م يبايست تداوم شرايط در دور ههاي زماني مشخص در احراز نخبگي معيار قرار گيرد.

 

ماده 3 - فرايند احراز استعداد برتر و نخبگي در حوز ههاي مختلف


3-1 در تعيين و احراز شرايط نخبگي، فرآيندهاي تعريف و تجربه شده توسط نهادهاي برگزينندة نخبگان هر بخش پذيرفته شده و با جهت گيري علمي و عقلايي سياس تهاي موجود هماهنگ و معيارهاي وضع شده عنداللزوم تقويت و يا اصلاح مي گردد.
3-2 آيين نامه هاي موجود براي تعيين بهتري نها در بخ شهاي مختلف با رويكرد تقويتي مورد اصلاح و تصويب بنياد قرار خواهد گرفت.

ماده 4  شرايط احراز استعدادهاي برتر و نخبگي افرادي كه داراي يكي از ويژگي هاي زير باشند، استعداد برتر يا نخبه شناخته مي شوند.


1-4 برگزيدگان المپيادهاي علمي معتبر داخلي و جهاني
الف) نفرات اول تا سوم المپيادهاي معتبر جهاني و بي نالمللي دانش آموزي با تأييد وزارت آموزش و پرورش به عنوان نخبه
ب) راه يافتگان مرحله نهايي المپيادهاي معتبر جهاني بي نالمللي دان شآموزي با تأييد وزارت آموزش و پرورش به عنوان استعداد برتر
ج) نفرات اول تا سوم المپيادهاي معتبر بي نالمللي دانشجويي با تأييد وزارتين علوم و بهداشت به عنوان نخبه
د) نفرات اول تا سوم المپيادهاي معتبر علمي دانشجويي كشور با معرفي وزارتين علوم و بهداشت به عنوان استعداد برتر
ه) نفرات اول تا سوم المپيادهاي معتبر علمي دانش آموزي كشور با معرفي وزارت آموزش و پرورش به عنوان استعداد برتر


2-4 برگزيدگان از ميان آزمونهاي سراسري
الف) برگزيدگان از ميان رتب ههاي برتر آزمو نهاي سراسري مقطع كارشناسي از ميان 100 نفر اول براي رشت ههاي رياضي و فيزيك، 50 نفر اول براي رشت ههاي علوم تجربي، 50 نفر اول براي رشته هاي علوم انساني و 20 نفر اول براي رشت ههاي هنر به عنوان استعداد برتر


3-4 مخترعان و مكتشفان
الف ( برگزيدگان مسابقات و جشنوار ههاي علمي معتبر داخلي و خارجي از قبيل جشنوارة بي نالمللي خوارزمي، جشنوارة جوان خوارزمي و جشنوارة علوم پزشكي رازي با معرفي وزارتين علوم و بهداشت و تأييد بنياد به عنوان استعداد برتر
ب ( برگزيدگان از ميان مخترعان و مكتشفان ايراني كه اختراع و اكتشاف آنان در مراجع ذيصلاح داخلي و يا خارجي به ثبت رسيده باشد به عنوان استعداد برتر )بنياد تعيين كنندة مراجع ذيصلاح است(
تبصره: جشنوار هها و مسابقات علمي با تأييد وزارتين علوم و بهداشت و در موارد خاص با تأييد بنياد معتبر شناخته مي شود.

4-4 دانش آموختگان برگزيدگان از ميان نفرات اول دانش آموخته رشت ههاي دانشگاهي )كارشناسي و بالاتر( داخل كشور و حوز ههاي علميه )سطح يك و بالاتر( با معرفي «وزارتين علوم و بهداشت » و «مديريت حوزه علميه قم و خراسان » به عنوان استعداد برتر


5-4 برتري نهاي مسابقات علوم قرآني برگزيدگان نفرات اول تا سوم مسابقات معتبر قرآني داخلي و بي نالمللي با تأييد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي به عنوان استعداد برتر تبصره: تشخيص اعتبار مسابقه با بنياد است.


6-4 شخصيتهاي برجسته علمي، اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي كشور
الف) برگزيدگان از ميان محققان ايراني كه بر اساس معيارهاي مؤسسات معتبر اطلاعات علمي بي نالمللي و داخلي به لحاظ تعداد ارجاعات به مقالات آنها و يا ساير شاخص هاي مرتبط به عنوان پژوهشگران و دانشمندان ملي و بي نالمللي قرار گرفته اند، با معرفي وزارتين  علوم و بهداشت به عنوان نخبه
ب) برگزيدگان از ميان افرادي كه براي حل مشكلات ملي اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي كشور راهكارهاي مناسبي ارائه كرد هاند و اين راهكارها تجربه شده و نتايج حاصل از آن به تأييد مراجع ذيربط رسيده باشد، با انتخاب بنياد به عنوان استعداد برتر
ج) برگزيدگان از ميان افرادي كه در هر يك از رشت هها و گرو ههاي علمي اعم از علوم انساني و معارف اسلامي، علوم پايه، فني مهندسي، پزشكي، كشاورزي و هنر، نظريه يا تئوري جديد ارائه كرده و از سوي مراجع معتبر ملي و بي نالمللي مربوطه، تأثيرگذار شناخته  شده باشد به عنوان استعداد برتر (تشخيص مراجع معتبر با بنياد است)
د) برگزيدگان از ميان مؤلفان و مترجمان كتب، نويسندگان مقالات، واعظان و شاعران كه آثار فاخر ايشان داراي نقش مهم و تأثير ويژه در توسعه مرزهاي دانش و فناوري يا تربيتي و اخلاقي در حوزه مربوط بوده است، به عنوان استعداد برتر(تشخيص مراجع معتبر با بنياد  است)


7-4 آفرينندگان آثار بديع و ارزنده ادبي و هنري برگزيدگان از ميان آفرينندگان آثار بديع و ارزنده هنري در حوزه هاي موسيقي، نقاشي، هنرهاي تجسمي، هنرهاي نمايشي، معماري و غيره با معرفي مراجع معتبر و انتخاب بنياد به عنوان استعداد برتر (تشخيص مراجع معتبر با بنياد است)


8-4 اعضاي هيأت علمي دانشگاه ها و مؤسسات پژوهشي و فناوري
الف) برگزيدگان از ميان اعضاي هيات علمي كه در مراتب دانشگاهي كار ممتاز و شاخصي را انجام داده اند به عنوان استعداد برتر
ب) برگزيدگان از ميان اساتيد نمونه و ممتاز در سطح كشور براساس ضوابط وزارتين علوم و بهداشت به عنوان استعداد برتر
ج) برگزيدگان از ميان پژوهشگران نمونه كشوري براساس ضوابط وزارتين علوم و بهداشت به عنوان استعداد برتر


9-4 مدرسين و محققين علوم حوزوي
الف) برگزيدگان از ميان مدرسين حوز ههاي علميه كشور كه تدريس مي نمايند، براساس ضوابط شوراي عالي حوزه علميه قم به عنوان استعداد برتر
ب) برگزيدگان از ميان محققين برتر حوزوي با معرفي شوراي عالي حوزه علميه قم به عنوان استعداد برتر
تبصره 1: در مواردي كه براي «برگزيدگان » مرجع ذكر نشده است، مرجع گزينش بنياد است.
تبصره 2: بنياد مي تواند از ميان برگزيدگان به عنوان «استعدادهاي برتر » افرادي را به عنوان «نخبه » معرفي نمايد.

ماده 5 - پيشنهاد استعداد برتر و نخبگي م يتواند هم از سوي افراد واجد شرايط و هم از سوي نخبگان و استعدادهاي برتر شناخته شده و هم از سوي نهادها و  سازما نها به بنياد صورت گيرد.


ماده 6 - نحوه حمايت از استعدادهاي برتر و نخبگان و ساير موارد براساس آيي ننام هها و ضوابطي خواهد بود كه مطابق بند 11 ماده 9 اساسنامه بنياد توسط  هيأت امناء بنياد ملي نخبگان پيشنهاد و به تصويب مي رسد.

ماده 7 - موارد خاص و همچنين موارد پيش بيني نشده يا داراي ابهام در شرايط احراز استعدادهاي برتر و نخبگي و مراجع تأييد كننده بنا به تصويب هيات امناي  بنياد ملي نخبگان خواهد بود.


ماده 8 - اين آيين نامه در 8 ماده و 7 تبصره در جلسه 589 مورخ 14 / 6/ 85 به تصويب شوراي عالي انقلاب فرهنگي رسيد و هرگونه تغيير در مفاد آن  منوط به پيشنهاد هيات امناي بنياد ملي نخبگان كشور و تصويب شوراي عالي انقلاب فرهنگي خواهد بود.